Wielkanoc (Pascha,
Niedziela Wielkanocna) — najstarsze i najważniejsze święto
chrześcijańskie upamiętniające zmartwychwstanie Jezusa Chrystusa.
Poprzedzający ją tydzień, stanowiący okres wspominania najważniejszych
dla wiary chrześcijańskiej wydarzeń, nazywany jest Wielkim Tygodniem.
Ostatnie trzy doby tego tygodnia: Wielki Czwartek (wieczór), Wielki
PiÄ…tek, Wielka Sobota i Niedziela Zmartwychwstania znane sÄ… jako Triduum
Paschalne (Triduum Paschale). W chrześcijaństwie wprawdzie każda
niedziela jest pamiÄ…tkÄ… zmartwychwstania Chrystusa, ale Niedziela
Zmartwychwstania jest z nich najbardziej uroczysta.
Podczas
soboru nicejskiego w 325 roku ustalono, że będzie się ją obchodzić w
pierwszą niedzielę po pierwszej wiosennej pełni Księżyca. Ta
skomplikowana zasada jest w istocie przełożeniem na solarny w swej
naturze kalendarz juliański konkretnej daty 14 nisan z religijnego
kalendarza hebrajskiego, który jest kalendarzem lunarno-solarnym. Data
14 nisan wyznacza w kalendarzu hebrajskim początek święta Paschy, wokół
którego działy się wydarzenia zbawcze. Wielkanoc jest więc świętem
ruchomym: może wypaść najwcześniej 22 marca, zaś najpóźniej 25 kwietnia.
Z datą Wielkanocy powiązany jest termin większości ruchomych świąt
ogólnochrześcijańskich i katolickich, m.in.: Środa Popielcowa, Wielki
Post, Triduum Paschalne, Wniebowstąpienie Pańskie, Zesłanie Ducha
Świętego, Boże Ciało i inne. Po wprowadzeniu kalendarza gregoriańskiego
znów pojawiły się odmienności: w prawosławiu Wielkanoc obchodzi się
bowiem zgodnie z kalendarzem juliańskim.
Ostatnio
niektóre środowiska chrześcijańskie postulują ustanowienie Wielkanocy,
jako święta niezależnego od faz księżyca. Między innymi, proponuje się
obchodzenie Wielkanocy zawsze w drugą niedzielę kwietnia, czyli pomiędzy
9. a 15. Inna opcja, to propozycja utrzymywania siedmiu niedziel
pomiędzy Świętem Trzech Króli a Środą Popielcową. Daje ona również
termin pomiędzy 9 a 15 kwietnia z wyjątkiem roku przestępnego, w którym
Wielkanoc przypadłaby na 7. kwietnia.
Własny sposób ustalania daty Wielkanocy stosowano we wczesnym średniowieczu w Kościele iroszkockim i Kościele starobrytyjskim.
Wielka
Niedziela jest pierwszym dniem wielkanocnego okresu świątecznego
zwanego oktawÄ… wielkanocnÄ…. Okres Wielkanocny rozpoczyna siÄ™ WigiliÄ…
Wielkanocną. Czas Wielkanocnej radości trwa w liturgii 50 dni i kończy
się niedzielą Zesłania Ducha Świętego. W 40. dniu (czwartek) obchodzona
jest uroczystość Wniebowstąpienia Pana Jezusa.
Źródło: Wikipedia
